En Ondas setm. 15 Joan-Luc Landi No nukes 2/2

© Santat ! DR

Escotatz En Ondas a la demanda Hadiu https://hadiu.eu e tanben sus la vòsta ràdio en modulacion de frequéncia sus Pirenèus radio, Radio Verdon e Ràdio Occitania ; suu web per Hapchot radio o Radio Cap a Cap e en DAB sus Bordèu e conurbacion dab Radio Nos cultures – Gure kulturak – Culturas nòstas. Sus Mixcloud o Podcast parièr.

Que perseguim lo noste entertien dab Joan-Luc Landi suu nuclear en França.
Joan-Luc qu’ei l’autor de Manipolis, excellent recuelh de novèlas en çò deus Reclams.
« Nous serons toujours là : Plogoff 1980” un filme de ficcion E d’actualitat sus Plogoff. Hètz-lo viéner au vòste cinèma.

Causidas suu site de la Criirad
Flamanville : vu.fr/oiIeo
Fukushima catastròfa tostemps en cors : http://bit.ly/4aJvTVs
video version longa : https://youtu.be/cVYEsPe57_Q?si=mCBnh7Ll3x3h0tn-
e abracada en un dotzenat de minutas : https://youtu.be/vflkDJUnx1o?si=nPgncaKm4kyIT0ot

Las poblacions que sia a Tchernobyl o Fukushima – tà parlar de periòdes recents en mestior de catastròfa nucleara – que son tostemps abandonadas. Alavetz perqué se’n reméter a beròis hablaires pro nuclears en los eléger ? Qu’ei adara qui cau arrestar l’escalada.

Com tà la guèrra, la darrèra tròba, non serà pas a gratis e non remplaçarà pas las tecnicas e los sites que davantejan, com ne discutim dab Joan-Luc la setmana passada e aquesta. La 5G non remplaça pas la 4 o la 3, qu’obliga a triplar, quadruplar las installacions, com en ràdio difusion, la FM – qui non serà pas remplaçada peu DAB – n’a pas remplaçat las ondas bracas o longas qui coexisteishen tostemps, cumulant l’exposicion entaus èstes vius… 

Los conselhs de lectura de Joan-Luc Landi
– Harry Bernas : https://www.seuil.com/ouvrage/les-merveilleux-nuages-harry-bernas/9782021531497
– Jean-Baptiste Fressoz : https://www.seuil.com/ouvrage/sans-transition-jean-baptiste-fressoz/9782021538557 e de Svetlana Alexievitch : https://fr.wikipedia.org/wiki/Svetlana_Alexievitch de léger La supplication (que n’an hèit un filme tanben).

Las duas setmanas per viéner que tornaram difusar programas (de 2017) en la companhia de Gilabèrt Narioo qui s’ei mort quauques dias a. Un naviu de nèu que’s desamarra. Mercés a Gilabèrt Narioo taus son ponhastrèr, generosèr e las soas competéncias.

Las musicas d’En Ondas
• https://fr.wikipedia.org/wiki/No_Nukes 1979 Accident de Three Miles Island & musica
Bob Dylan que i estó repres The Times They Are A-Changin’ per James Taylor, Carly Simon et Graham Nash  1èr tròç de la cara 2 (3 disques)
• Giovana Marini Pour Pier Paolo Simfonia della bomba in vacanza
extrèit e sonque…
 Sonaus de Joan Francés Tisnèr Winter Surge inedit

En Ondas setm. 14 Joan-Luc Landi No Nukes 1/2

© DR MML

Au moment quan l’ASN [Agence de Sûreté Nucléaire] en sursis – pr’amor deu projècte de fusion dab l’IRSN [Institut de Recherche et de Sûreté Nucléaire] – que’s debana ua consulta publica sus aspèctes de seguretat de l’EPR de Flamanville [European pressurized reactor]. Un quite EPR adobat dab rustinas ce punteja lo Sénher Bruno Chareyron (engenhaire en fisica nucleara) de la CRIIRAD [Commission de Recherche et d’Information Indépendante sur la Radioactivité] en léger l’article « Scandale EPR ou comment faire fonctionner des réacteurs nucléaires avec des rustines” deu 15 de heurèr de 2023 e lege’n lo comunicat de premsa : https://www.criirad.org/wp-content/uploads/2023/02/2023-02-15-CP-EPR-Flamanville.pdf. La question de las vibracions – defaut de concepcion de tots los EPR – vibracions deus assemblatges dens la cuba e mei lo cubertís d’aquera qui ei non confòrme. Per darrèr la question tarritanta de la promocion deus EPR 2 « a la hussarda” e com si anavan de se, quan ei, i comprés, un destornament d’atencion : espiatz la mariolina ! en medish temps com un assecament de la ressorça financèra de tot un Estat : e la moneda de l’Estat francés que son los ciutadans qui la provedeishen.
Per rason de santat economica de quate «happy fews o few lucky winners», qu’arroeinan e qu’ipotecan l’aviéner de las generacions presentas e futura.
En Ondas que’vs convida a duas de las soas edicions dab Joan-Luc Landi. 
En sus de las soas competéncias en casalatge, en occitan e euskara ; l’astre qui a en escritura (en çò deus Reclams), qu’ei mei Joan-Luc Landi un ciutadan engatjat – e d’autant luenh que me’n posqui brembar – engatjat antinuclear. Dens aqueras emissions que devisam en la soa companhia de cèrtas fracturas sociaus o generacionaus sus la vision de l’industria nucleara en França e de l’aberranta causida hèita peus poders publics.
Joan-Luc Landi qu’ei un ciutadan qui exerceish la soa facultat de sasir lo politic qu’evocam lo son corrièr au president de la Republica e au Comissari au plan *. Qu’ei quauqu’un qui n’ei pas expèrt en nuclear mes qui s’infòrma e qui pensa !
Lo devís qu’ei dense e que’m permeti de v’ac deishar escotar dens lo son debanament naturau au moment quan avem enregistrat aqueth entertien.

« L’electricitat ne’s pesca pas dens la natura, que la cau fabricar”.

Que parla de l’ubrís (hybris, revirat per « desmesura »), nocion de la Grècia antica, qui renvia a actituds excessivas : passion, orgulh, otratge, crimi, transgression deus umans politics.

Malevil Robert Merle 1972 (Ficcion pòst-apocaliptica)
L’ulteriorament contestable Roger Garaudy dens L’appel aux vivants en fin deus ans 70, de l’aute sègle…

Que’ns deisham suu fracàs deu miralh a las alaudetas deus subergenerators… e de la paralisi | sideracion deus còs societaus cap au nuclear. Que nse podem demandar si n’ei pas de medisha natura com la de cap a tota violéncia : guèrra o forçament.
Pacientem ua setmana abans de juntar tornar a Joan-Luc Landi e de repréner sus aqueras questions.

  • La soa letra qu’estó publicada notadament in l’ABC del saber n° 2 ENERGIA. Tà pagina virà’n librament un trentenat de pajas : https://reclams.org

Las musicas d’En Ondas
• François Dumeaux Ikarusu bruslà’s las alas a Fukushima [i comprés lo silenci] pèça inspirada de la catastròfa japonesa de març de 2011.
 Sonaus de Joan Francés Tisnèr Winter Surge inedit

Dens un article Le Monde deu 29.06.2011 la CRIIRAD que denoncia caréncias grèus

Source : Le Monde
L’article deu jornau Le Monde
Fukushima : la Criirad dénonce des « carences graves » dans la gestion
LEMONDE.FR avec AFP | 29.06.11 | 19h18 • Mis à jour le 29.06.11 | 19h54
La Criirad (Commission de recherche et d’information indépendantes sur la radioactivité) a dénoncé,
mercredi, à Lyon, au retour d’une mission sur place « les carences graves » des autorités japonaises
dans la gestion de la catastrophe nucléaire de Fukushima le 11 mars.
« Comment la gestion peut-elle être aussi déplorable, vingt-cinq ans après Tchernobyl ? » s’est
interrogé lors d’une conférence de presse Bruno Chareyron, ingénieur en physique nucléaire et
membre de la Commission, qui a mené une campagne de mesures et de prélèvements au Japon
courant mai.
D’après lui, « la population n’a pas été évacuée sur un périmètre suffisant », il n’a pas été distribué de
pastilles d’iode rapidement « alors qu’il faut les ingérer trois heures avant l’exposition » et aucun plan
de distribution n’existe à ce jour en cas de nouveaux rejets massifs, enfin, on laisse les habitants
consommer des aliments contaminés, a-t-il assuré.
« ON FAIT AU JAPON CE QU’ON A FAIT À TCHERNOBYL »
« Bien au-delà de la zone interdite de 20 km autour de la centrale, il y a des doses de radioactivité
qui induisent des risques de cancer inacceptables », a-t-il poursuivi, et « on tolère sur place un taux
de risque de cancer vingt fois supérieur à celui communément admis ».
« On constate sur le terrain que les autorités comme les industriels sont dépassés », a renchéri le
scientifique. Selon lui, il faudrait « évacuer ou décontaminer les terrains » sur un périmètre de
plusieurs dizaines de kilomètres autour de la centrale.
Roland Desbordes, président de l’organisation, s’inquiète lui « qu’on relève les taux » des radiations
admissibles après chaque accident : « Pour des raisons économiques, on fait a au Japon ce qu’on a
fait à Tchernobyl, on n’évacue pas » des populations « qui vivent dans des zones très contaminées » car
leur indemnisation coûterait trop cher.

En Ondas la prima

En Ondas de Domenja Lekuona dimèrcs lo 13 a 21h, dijaus lo 14 a 14h e dimenge lo 17 d’abriu a 11h.
aficha sapsProgramats au hestenau A Pau qu’ei e qu’ei a Pau organizat peu Med’Oc deu 5 tau 7 d’abriu : lo grop Saps e lo Cabinet de curiositats, de fenomèns e d’atraccions de Coline e Timothée Hateau, associats a duas autas personas. Lionel Laborde tà Saps e Coline Hateau que son los envitats d’En Ondas.
Coline HateauC. Hateau © D. Lekuona

(per viéner lo 15/10/11 lo Fifib 2011 contact.fifib@gmail.com Cette adresse email est protégée contre les robots des spammeurs, vous devez activer Javascript pour la voir. prumèr hestenau internacionau de film de bricolejatge).
En dusau part d’emission D. Lekuona que prèsta la soa votz a Michel Bernard, jornalista a la revista alternativa « Silence” per dar reclam en partida a la soa esmalida pertocant l’informacion convencionau qui circula peus mèdias, sustot francés.

Las musicas d’En Ondas :

* Saps saps.urdes@gmail.com Cette adresse email est protégée contre les robots des spammeurs, vous devez activer Javascript pour la voir. Mon mien extrèits
* Saps Sentits
* Familha Artús Drac Capitèni Salias
* Hitilh Live in Pluton Nosferatü extrèit
* Tom Waits Mule variations Eyeball Kid


En Ondas de Domenja Lekuona dimèrcs 6 a 21h, dijaus 7 a 14h e dimenge 10 d’abriu  a 11h.

incipit Fors et costumas de Bearnincipit Fors et costumas de Bearn

Dusau part de l’entervista consacrada aus « Fòrs et costumas de Bearn » publicats
en edicion bilingua per Joan Eygun a Camins fin de 2010.
Perditz vermelhas, hasans sauvatges o saumons becards autant de meravilhas de la natura com los maridatges, la medecina e autas activitats umanas dens la lectura d’articles deus Fòrs per Joan Eygun. Autant de meravilhas perdudas dens la zòna que pateish deus accidents nuclears en Japon despuish lo 11 de març passat. Ua zòna de mantuns milions de poblants tostemps pas evacuats, d’alhors que sorteishen de relhevar los soalhs de radioactivitat admetuda dens la neuritud e l’aiga… poblacion e sustot mainatges sacrificats… ua v e r g o n h a e l’indecéncia deu representant en nuclear francés qui passa a lor per har la reclama a l’EPR !
Las musicas d’En Ondas
* Christian Vieussens & Bernat Manciet Auròst Esquiç n° 9
* Dulzaineros del Bajo Aragón Armas, armas
* D. Frossard Vrenhadas JF Tisnèr cant De mossur de maitinats
* Familha Artús Òrb Pater deu Lop
* Trio Miyazaki Saiko Ryu no Mezame
* Tom Waits Mule variations Big in Japan


En Ondas de Domenja Lekuona dimèrcs 30 a 14h, dijaus 31 a 14h de març e dimenge 3 d’abriu

Joan EygunJ. Eygun © D. Lekuona

Que recebem a Joan Eygun per « Los Fòrs et costumas de Bearn », edicion e arrevirada qui establí, libe de 317 p. pareishut en 2010 encò de Camins (29 euros). Monument de l’istòria, deu dret bearnés autanplan com de l’istòria de la lenga que descobrim au briu de duas emissions d’En Ondas.
A Fukushima : 500 liquidators irradiats que son fatigats e… non veden pas a de bonas de relhèva a lusir ! A Chernobyl per har los sarcofagues que i anèn per detzenats de mila « volontaris », lhèu e serà açò qui calerà har e lavetz que denombraràn los morts 5, 10, 15, 30, … ans après. Morts de Chernobyl enter liquidators e poblacions : 900 000 personas e mei en vint-e-cinc ans. ref. Le courrier 29/12/2010 Philippe Bach & Le monde diplomatique (dec. 2010 Alison Katz). (Chifra oficiau OMS en 2005 : 4 000 decès e en seguida d’acús de negacionisme que concedín 16 000 morts quan los recèrcs e balhan pròche deu 1 milion de morts !!! : l’OMS qu’ei ligat au lobby nuclear despuish 1959).
Las musicas d’En ondas :
*Jan Mari Carlotti Canta Aubanel, Bec, Bellaud Paire tout pouderous
* Rhabi Abou Khalil Journey to the center of an egg Natwasheh and Kadwasheh
* Rhabi Abou Khalil Journey to the center of an egg I’m better Off without you
* Trio Miazaki Sai-Ko Sai_Ko. Label Daqui.


En Ondas de Domenja Lekuona dimèrcs 23 a 14h, dijaus 24 a 14h e dimenge 27 de març


Joan-Pèire Lacomba
dusau part de l’entertien qui a dat l’autor a Ràdio País entau son libe de poesia « Lo dever del vaure » prèmi Jaufre Rudel 2010, 115p. 13 euros. Meusac : Lo chamin de St Jaume, 2010. Nuclear au Japon : lo movement antinuclear au Japon qu’ei un deus mei determinats e organizat au monde. Lo gran deus jornalistas internacionaus que son estats raperats a lor… A noste la guèrra qu’a pres lo davant de l’actú mes que ratrapa N. Sarkozy dab la denonciacion per mantuns de l’acòrd nuclear de 2007… La gestion de Tepco que sembla contestabla e contestada.
L’ahar de Fukushima Daiishi qu’ei inedit e en cors. Non sembla pas a Windscale (sud Anglatèrra 1957 ), a Three Mile Island (EU 1979) o a Chernobyl (Ucraine 1986).
Criirad (comunicat 22/03/2011 en .pdf) suu site de Ràdio País article Tèrratrem, accidents nuclears au Japon, inedits e en cors

Las musicas d’En Ondas :
* Saps Sentits
* B. Combi Eschantis Faguèt talament freg
* Eric Fraj Es sus la Talvèra Joan Bodon
* Batle Mirrored Leyendecker
* Eric Fraj Vida Joan Bodon
* Tiburones Ras el Compas Recuerdo de Morón
* Patti Smith Tramp’n Gandhi


En Ondas de Domenja Lekuona dimèrcs 16 a 21h, dijaus 17 a 14h e dimenge 19 a 11h.
Que soi vertadèrament malurosa de verificar cada òra qui passa despuish divés 11 de març de 2011 e los eveniments devuts au tèrratrem e au tsunami que se’n seguí au Japon, que s’ageish d’ua catastròfa peu planeta e preus sons locataris : los umans.

Non sonque ua region deu monde que serà dens l’ivèrn nuclear per decennias mes tanben poblants per detzenats de milèrs que son dejà herits, morts o que’n seràn.
Lo planeta que’n patirà e òmis… qui’n moreishen dejà adara en se bàter contra lo huec nuclear que’n moriràn enqüèra devath deus uelhs cinics deus poderós dab la complicitat de mèdias pas a la hautor de la lor mission : informar.cobèrta Lo dever del vaure

La dusau part d’En Ondas qu’entamena ua conversacion dab Joan-Pèire Lacomba, autor de « Lo dever del vaure : le devoir de l’abîme ». Aqueste recuelh de poesia en version bilingua qu’ei pareishut au Chamin de Sant Jaume (Roier 87380 Meusac). Ua conversacion qui averam lo plaser e l’avantatge de perseguir la setmana per viéner. (Prèmi Jaufre Rudel 2010)

Las musicas d’En Ondas :
* Lluis Llach Inedit Campanades a mort 1991
* J.S. Bach Violin concerto n° 1 en La minor per Hilary Hahn Jeffrey Kahane Los Angeles Chamber Orchestra
* Jan dau Melhau Lo diable es jos la pòrta Eschantits dab Bernat Combi
* Violons Limousins  Jan dau Melhau Ab’aqui praubes dròlles Lo cocut e l’irondela & Lo darrèr jorn de l’an