E n’èm d’avís ? 219 Un peberèr deu Sichuan

Que soi plan contenta de m’i estar escaduda a har possar un peberèr deu Sichuan.

L’idea que’m viengó pr’amor qu’ei ua espècia gostosa, despaïsanta, qui còsta car e qui pòt estar cultivada devath las nostas latituds…

Totun que’m demandi si ei ua plan bona iniciativa… d’assobacar ua espècia auto-fertila e tant vigorosa ? (tot argument, suggestion, demanda o responsa a mailto:domenja@gmail.com, mercés !)

En mei de la flaira qui a (qu’embauma), de l’utilizacion qui’n podem har en cosina, qu’ei tanben estetic !

Peberèr deu Sichuan

Sichuan (xinès: 四川; Pinyin: Sìchuān; qu’ei ua província de la zona centre-orientau de la Republica Popular de la China qui a per capitala Chengdu. Limita au nòrd per la província de Gansu, au nord-oèst per la província de Shaanxi, a l’èst dab la municipalitat de Chongqing, au sud-est per la província de Guizhou, au sud per la província de Yunnan, a l’oèst per la Region autonòma deu Tibet e au nòrd-oèst per la província de Qinghai.

Que’s tròba au sud-oèst de la China, traversada peu fluvi Yangzi a l’èst de la depression nomada conca vermelha. Qu’ei ua region hòrt fertila d’un climat caut e d’ivèrn doç. A l’oèst dominan hauts planèrs hreds, montanhas verges e espessas de golas mei indicadas – ce disen – aus pastors tibetans. Qu’ei ua de las pòrtas de comunicacion dab lo Tibet. La poblacion que’s compausa per poblants de 53 etnias diferents, de las quaus e cau destacar la minoritat tibetana e la Yi.

Qu’ei apeada l’economia deu Sichuan sus la produccion de cerealas, vermis à seda (dus pòbles que i averén inventat la cultura deus vermis a seda e la seda : en occitan la beba (gasc) o lo malhan (lemosin, provençau) e òli. Dispausa tanben d’industrias metallurgicas, electronicas e farmaceuticas. Au Sichuan que i son mines de hèr e d’autes mineraus.

La gastronomia deu Sichuan que’s caracteriza per plats escosents. Dus plats mei coneishuts que son lo poth Gōng Bǎo e lo mapo doufu; que’s pòden trobar pertot en China uei lo dia qu»ei díser.

Lo péber de Sichuan, tanben coneishut com coriandre chinés, qu’ei ua espècia comuna en la gastronomia chinesa, autanplan com en la deu Nepal e de l’Índia. Que provien au mensh de duas espècias deu genre Zanthoxylum, includint Z. simulans i Z. bungeanum. Aquesta espècia non ei parenta ni dab lo péber negre ni dab lo pipèr.

La clòsca o pericarp de las granas d’aquestas frutas qu’ei redusida en prova finament o deishada atau per cosina. Qu’entra la prova aquesta dens preparacions en prova de cinc especialitats de la medecina tradicionau chinesa.[1]

Autas espècias de Zanthoxylum nativas de la China, Z. schinifolium, aperada 香椒子 (xiāng jiāo zi o 青花椒 (qīng huā jiāo, « péber de flors verdas »), que serveish d’espècia a Hebei.[1]. Que n’i son d’autas espècias tau Zanthoxylumproporcionen l’espècia africana uzazi. 

Espècias aparentadas que s’utilizan en gastronomia au Tibet, Bhutan, Nepal, Tailàndia, e per las etnias Konkan e Toba Batak . Lo péber de Sichuan n’escòtz pas vertadèrament. Qu’a un gost citronat hòrt sabrós e qu’ei la causa d’un ahromigalh en la boca e ua leugèra gaudufla a la boca similars aus causats per las bevudas carbonatadas (parestèsia) pr’amor que contien uns 3% de hidroxi-α-sanshool. Aquesta espècia que’s horneish au darrèr moment. Que l’acompanhan sovent d’anís estelat e de gengibre. A Sichuan qu’ei tanben un ingredient peus produits deu horn, pans, coquetas, e a plats plats com lo poth Gōng Bǎo.

Cultura : que vien hòrt plan en Bearn (que n’i hèn en Còrsa tanben), de plantar en octobre-noveme. Auto-fertile n’ei pas de besonh de n’aver mantuns (avisar-si a l’envadida totun). Qu’ei un bròc de 4-6m de haut e pro resistent (-7*). Que da tanlèu la dusau o tresau annada. Qu’auloreja!

D’autas fòtos sus https://hadiu.eu que son las que renden compte de la nosta prumèra garda de péber de Sichuan.

Bonas plantacions.

En Ondas setm. 49 JL Lavit : Bèth peu de sau

Arribada qu’ei, la tresau hèita de Riton Magret (lo comissari) titolada sabrosament Bèth peu de sau e qui justament e’s debana a Pau (per part).

Bèth Peu de Sau, ua hèita deu Comissari Magret, de Joan Loís Lavit qu’ei lo libe de las interrogacions com de la maturitat, de la mestresa de la lenga possada au mei, pr’amor aquesta que l’avèva jà a man Joan Loís Lavit. Arron en 2017 – Escura, la nueit – edicions Letras d’òc un roman dret arribat deus limbes de l’istòria nosta, Lavit que torna trobar las soas amors : lo policièr… dont l’istòria la grana o la fantasmada entermescladas non son pas jamei luenh. 156pp., lexic, 16 euros.
Dens lo blòc, 27 prumèrs postats (https://comissarimagret.wixsite.com/comissarimagret)

En prima un diaporama : a basa de quauques uns deus dessenhs (© Pètro) dens lo blòc https://comissarimagret.wixsite.com/c….
En escota a la demanda https://hadiu.eu e tanben sus Pirenèus Radio, Radio Temps, Radio Verdon, Radio Saint-Affrique, Radio Hapchot… mercés a d’aquestas ràdios !

Las musicas d’En ondas :

Daunas de còr Airetèras La Ploma de Perdiu

Aqueles Punk’s not born Dobai

Raoul Petite Têt de Krân Früstuck intermezzo + Moi les avanlanches

Corau d’Arielès Truèla (cançon deus maçons, deus gacha empèga en miralh au folclòre d’aqueths marsilhés !) e Pastors suspècts. Paraulas JL. Lavit.

Eths Micalets Aiganèu Bergèrs de Gasòst

Pescalua Vent castanhèr Rota (JL. Lavit e N. Carita)

Sonaus de Denis Fournier e Percussions Profile Le Mystère de la Pyramide

E n’èm d’avís ? 218 Entertien e gestion sasonèra de la pelha

Utís per aquò har : un arrasa-pelusa, leshiu de sablon, òlis essenciaus per perhumar, de qué tintar, hiu e agulhas de cóser e drin de plaça per har virar e enterpausar çò qui n’ei pas de besonh la sason qui s’òrb.

En Ondas setm. 48 Era Canta, lo libe e Canta se gausas, la 1èra edicion en navèra difusion

Lo libe deu quau e’vs vau entertiéner qu’ei ua pèira mei a d’aquesta jòlha qu’ei la canta.

  • Que’s titola Era canta actes deu collòqui de 2016 publicats en 2018 dab las contribucions de Loís Mandère (qui’s morí en genèr de 2018), Geneviève Laulhèra-Clément, Sèrgi Javaloyès, Alain Munoz, Joan Jaques Casteret e Gilabèrt Nariòo, edicion per Transmetem a Auloron. Se’vs voletz cultivar sus çò que representa la canta en occitan esitetz pas Era canta qu’ei disponible en çò de Transmetem per 20 euros transmetem@orange.fr 1, carrèra Gassion 64400 Auloron

  • Com èm la darrèra setmana deu mes e qu’èi pres costuma de har préner l’èr a reportatges anteriors – qu’n soi presentament a 37 ans de ràdio – qu’èi cavat dens la sonotèca per nse tornar a l’epòca – onze ans i a – deu prumèr Canta se gausas de 2007 a la sala Pèire Comet d’Ibòs. A d’aqueth parat qu’escotaram a Bastien Miquèu (Allegria), Pascau Caumont (Vox Bigerri) e Marieta Berd (Monesi). Canta se gausas

Las musicas d’En ondas :

  • La Novem Mon doç amic

  • Daunas de còr Airetèras Borrèias

  • Vath d’Aspa Montanha sacrata Holeta

  • Vox Bigerri Via deths aires Era cançon de Granger

  • Pagalhós La sobirana La vielha usina

  • Ardalh Tresau Augan i a un pastor

Sonaus de Denis Fournier e Percussions Profile Le Mystère de la Pyramide

Jòclong 094 Les Brayauds Eau forte musique de Basse-Auvergne

Uei qu’èm en Auvèrnhe dab Les Brayauds per Eau Forte, musica de baisha Auvèrnhe !
A l’entorn deus esperits musicaus e organizators que son la familha Champion, Didier, Eric e Magali,e solide d’autes excellents musicians dab eths; Un disc AMTA / Ocora Radio France de 1989.

https://www.mixcloud.com/HadiuPodcastsDomenjaLekuona/jòclong-94-les-brayauds-eau-forte-musique-de-basse-auvergne/

E n’èm d’avís ? 217 Amagrim nse, se n’avem mestièr

Qu’ac èi testat 18 mes de reng, e perdut 10 quilòs abans de ve’n tocar dus mots.
Au finau lo dejun intermittent qu’ei bèth haseder en tot tribalhar, har activitats esportivas, familiaus e dança gascona !
Pro sople per adaptar a la vita sociau e bon per la santat e l’energia !
Dr Mark Mattson
Intermittant fasting

Verd e Blu a Trad Azun. Arrens-Marsous. 65400

Adishatz ! Seguitz los bals de Verd e Blu
https://ift.tt/eA8V8J
Lo bal de Verd e Blu a Arrens-Marsous per Trad Azun !
Atelier danse avec Lionel Dubertrand et Marc Castanet 
Atelier chant à danser avec Joan Francés Tisnèr
September 01, 2019 at 01:00AM
from Verd e Blu calendar https://ift.tt/2A6PCP1
via IFTTT
A v’i véder!

via Blogger https://ift.tt/2Tvixp5

EBTè! Elèctro Bal Trad de JF Tisnèr

Joan Francés Tisnèr que jogarà/
https://ift.tt/eA8V8J
EBTè! Elèctro Bal Trad de JF Tisnèr

Per Paratge, lo hestenau, l’Agence culturelle de Dordogne que convida EBTè! de Joan Francés Tisnèr /
le Festival Paratge et l’Agence Culturelle de Dodogne convient EBTè! de Joan Francés Tisnèr.

Que segueish aciu explorant la riquessa deus mots de sa lenga occitana e horruca hens la biboliotèca sonòra grana deus enregistraments e testimoniatges creishent au boriu deu temps.

Atau qu’ei, EBTè!

c’est la rencontre de la musique électronique et de la danse tradiionnelle… Ou la rencontre de la musique tradiionnelle et de la dance électronique… en tout cas c’est pour danser. Sur scène et dans la salle ! Prêts ?

L’encontre de la musica electronica e de la dança tradicionau… O l’encontre de la musica tradicionau e de la dance electronica… Rai ! Dancem ! Sus l’empont e suu taulat ! Ready ?

Los devís vaden son, ritme, las paraulas dançan, los paisatges sonores e electroacosics teishen un canavàs que la dança boròca.

Lo sintè modular boatala dab los escratches de recèptas de cosina…

Joan Francés Tisnèr travaille depuis de nombreuses années sur le thème de la danse traditonnelle en l’amenant dans des univers musicaux inconnus. Le boal est toujours un lieu qui le porte la danse est un temps qui l’inspire. Au cours de son…
May 24, 2019 at 01:00AM
from Joan Francés Tisnèr Calendar https://ift.tt/2qTwvE3
via IFTTT
Au plasèr de vos i encontrar!

via Blogger https://ift.tt/2BhCfNJ