En Ondas setm. 08 Maika Etxekopar « Estar lo còr de la mariolina »

en difusion tornar ua emission dedicada a tots los artistas, rebats de la nosta amna e lavetz drin curaires deus qui èm | une émission dédiée à tous les artistes, reflets de nos âmes et par-là même un peu médecins de ceux que nous sommes.

Per escàder-s’i a har víver ua marioleta, ce nse ditz Maika, «lo noste còr qu’a d’estar dens la mariolina».
Pas tant luenh lavetz deu tèma deu tribalh especific e exigent qui ei lo deus tribalhadors (meilèu de las tribalhadoras d’alhors) en Ehpad.

© Madame Didi fòto per Brigitte Mentec, marioletas creadas per Battitt Halsouet

Encontre dab Maika Etxekopar au parat de la sortida de residéncia de la pèça de teatre «De Nos Vieux Gure Zaharrak». Residéncia de creacion on explorava la companhia, lo manejar de marioletas.
Bonbon Beltz qu’ei lo nom d’aquesta companhia dont ei la cò-fondatora Maika dab Hélène Jacquelot.
Maika Etxekopar qu’ei actora, cantaira dens lo grope polifonic femenin Amaren Alabak, lo triò Horhor e lo grope Bonbon Beltz, e que canta tanben dab Bruno Hollemaert en duò.

Empontatge | Mise en scène : Maika Etxekopar
Fabricacion de las marioletas | Fabrication des marionnettes : Battitt Halsouet
Creacion musicau | Création musicale : Bruno Hollemaert
Acompanhament marioletas | Accompagnement marionnettes : Marion Gardie
Comedian.as, marioletistas | Comédien(ne)s marionnettistes : Ahlam Slama, Battitt Halsouet, Amaia Irazabal, Bruno Hollemaert, Hélène Jacquelot/Maika Etxekopar
Escritura | Ecriture : Bonbon Beltz & Itxaro Borda
Creacion lutz e tecnica | Création lumières et technique : Gaëlle Fouquet
Produccion Production : A partir de là / DIPTIK
Difusion | Diffusion : DIPTIK (Bretagne), MaitaKultura (EH-Pays Basque)

Las musicas d’En Ondas
Duas illustracions musicaus tiradas de l’espectacle De nos vieux Gure Zaharrak peu musician-actor Bruno Hollemaert
Joan Maria Carlòtti Linhana De Vila vielha a la nòva ciutat
Aude e Coline La montanha que se m’apèra La vielha
Tripoux Le Cédé Branle La Vielha
Juan Mari Beltran Ardituri Banango Zaharra
Lo Còr de la plana Tant deman La vièlha
Brian Eno, John Hopkins & Leo Abrahams Small Craft On A Milk Sea Slow Ice, Old Moon
Aqueles Punk’s not born Lo vielh Cocut
 Sonaus de Denis Fournier e Percussions Profile Le Mystère de la Pyramide

Auta emission dab Maika Etxekopar per « Crasse » :

A Gotaine en 2015 peu Xiru 26au mercés a l’excellent tribalh de Radiokultura.com e .eus. Mercés MILESKER a d’eths per la difusion de las versions en euskara e en francés de ‘Crasse’.


En Ondas setm. 07 Michel Rodes

Secretari de la Sepanso 64, Michel Rodes qu’ei lo noste convidat au parat de la conferéncia de premsa deu 8 deu heurèr de 2021 organizada, a Navarrencs suu Gave d’Auloron, per un quinzenat d’associacions qui n’an lo pro de la pesca a las engibanas e aus hialats hens l’Ador fluviau.

Reportatge e fòto D. Lekuona. [M. Rodes qu’ei lo 5au en partint de la dreta].

Partida documentària, per trobar la traduccion au francés de l’emission e lo dossièr remetut a la premsa, seguitz : https://www.ensembleamassas.org/post/15-associations-en-ont-assez-des-engins-et-filets-de-p%C3%AAche-dans-l-adour-fluvial

Regularament envitat per En Ondas, Michel Rodes que partatja de bon grat coneishenças, analisis e engatjament que hè pròva. Qu’ei sovent hicat a contribucion. Entau seguir :
Michel Rodes dens Hadiu https://hadiu.eu/?s=Michel+Rodes

Las musicas d’En Ondas [en generau extrèits, perdon aus artistas]
Jagdish et Kréol Konexyon Segatitude Konexyon musiques de l’océan indien Le grand voyage du nègre maigre
Led Zeppelin Led ZeppelinThe ocean
The Velvet Underground Ocean
Los Aigassuts Remise en forme Saumon [M. Mafrand Nadau]
Brian Eno With John Hopkins & Leo Abrahams Small Craft On A Milk Sea
Philipp Glass Œuvres Majeures [Disc 2] To the Sea
The Who Quadrophenia Sea and Sand
Joan Francés Tisnèr 12 recèptas de JA Lespatlut Poth A La Gascona
 Sonaus de Denis Fournier e Percussions Profile Le Mystère de la Pyramide

En Ondas setm. 06 Frederic Fijac (2)

« Far de poësia per estar estar traucat per l’univèrs » ce nse hida Frederic Fijac.
« Geofoniar » lo monde en poèmas lhèu be seré ua de las soas ambicions : « Trigadisnar per jo amorós e ahamiat de mapas que sonava coma Tomboctó« ce’n nse ditz.

Setòrias : Setoises de Frederic Fijac editat dab suenh a l’Aucèu libre lauceulibre@gmail.com

Seta, pòrt mediterranèu esmiraglant: per pescar o mercandejar. Tèrra d’immigracion, d’escambis, sobac per refugiats e emigrants, nomats pudicament migrants uei-lo-dia, despatriats economics o d’ideas, viatjants demandaires d’asile a « nosauts qui avem lo badge » com ac ditz Frederic Fijac : quin non pas reconeishe’s dens la beutat d’escritura e d’umanitat d’aquestes poèmas !

Setòrias = Sétoises : version francesa de l’autor. Salinèlas, L’Aucèu libre, 2020. 78pp. 10 euros. Cobèrta Gaëtan Cabannes Lèu tot s’escantís per jamai (in Sonet d’un poèta abans de s’anar negar de Pau Froment). https://www.facebook.com/lauceulibre/posts

Las musicas d’En Ondas

• Joan Pau Verdier La Vielha (Tèxtes de Miquèu Chapduèlh 1973 Occitània sempre Desemplumat, Las Maussièras, En passar, La Bona chanson ; 1974 L’exil Soi una puta, Pòrta-crotz, pòrta-bandièra, Lo vilatge Nejat, Désert ; 1975 Faits divers Preséncias).
• Pirenèus Pirineos Pyrénées Chicotèn V A las Barricadas (a la demanda de Frederic Fijac com Pink Floyd e Coltrane)
• Pink Floyd Cirrur Minor
• John Coltrane My favourite things 1961
 Sonaus de Denis Fournier e Percussions Profile Le Mystère de la Pyramide

En Ondas setm. 02 Pèir Salles

Le livre des Mots d’oc Pierre Salles, Pau : MonHélios, 2020, prefàcia Michel Feltin-Palas, 240pp. 18€. Que compren « éléments d’orthographe classique de l’occitan » e la  » table des prononciacions ». Mots d’un amorós d’occitan : professor de mestièr e beròi pedagògue, doctor en lexicografia – fin coneishedor de mots e de noms, caçaire, pescaire, arpentor d’espaci a grans camadas com a tot dòi, menimosament : https://www.monhelios.com

PS : juste precisar que M. Grosclaude qu’èra de mei deu nòrd est que çò que ditz P. Salles, qu’èra lorran e Nancean.

L’emission que’s hè revistaira parièr e que desteca tanben los somaris de :
Patrimòni 90 www.patrimoni.fr Contacte : Patrimòni, Lassis 12430 Alrance, Tel. 05 65 61 63 74
Lo diari 59 lodiari.com Limòtges en son ranvèrs : Chas los peschalunas
Òc 134 e 135 Revista Òc C/° F. Fijac 625 la Permenada 47300 Bias
Reclams 857 n° especiau Castèth de Mauvesin reclams.org

Las musicas d’En Ondas
• Sibelius Valse Triste Op. 44 en duas versions
 Sonaus de Denis Fournier e Percussions Profile Le Mystère de la Pyramide

En Ondas setm. 52 Esbangalada sanitària en l’ola de Lac

Difusion tornar shens nostalgia e per dar arsec de l’emission de mai de 2016 dab Catí Soublès.

Catí Soublès encontrada en 2016 au parat de l’esbangalada sus l’ola de Lac que s’exprimeish sus la subermortalitat, l’omerta e la desinformacion. Com autantes sauneis d’espanta qui era com d’autes a la SEPANSO e combaten. Ligams per s’informar (sus sepanso64)

Uei que parlam de la situacion sanitària dens l’ola de Lac dab Catí Soublès de la SEPANSO Bearn. Parièr que dam quate novèlas de las peticions en favor de l’ensenhament de l’occitan e que destecam lo somari deus Reclams 838.
part documentària :
lo ligam sus  l’article de l’estudi 2002 http://sepanso64.org/spip.php?article212
l’estudi 2002 sancer http://sepanso64.org/IMG/pdf/2_etude_isped.pdf
abracat de l’estudi http://sepanso64.org/IMG/pdf/3_resume_etude_isped.pdf
lo ligam suu CCL4 ARKEMA Mont http://www.sepansobearn.org/spip.php?article196
la decision de l’euròpa e suu problèma de las injeccions hens la tèrra (cretace 4000)
http://www.sepansobearn.org/spip.php?article197
http://www.assemblee-nationale.fr/13/cri/2011-2012/20120022.asp#P9354_8505
e un article suu blòg Hadiu : https://hadiu.eu/2016/03/07/esbangalada-sanitaria-a-lac-scandale-sanitaire-a-lacq-bearn/

2016 A Pau au Collègi Sent Maur
Peticion “Pour le maintien de l’enseignement de l’Occitan au Collège Saint Maur de Pau” sus MesOpinions.com http://www.mesopinions.com/recherche?t=Pour+le+maintien+de+l%27enseignement+de+l%27occitan+au+coll%C3%A8ge+Saint+Maur+de+Pau
2016 D’Iniciativa per Occitania peticion per l’occitan-provençau + ua accion lo 31/05/2016 10:00 a Manòsca Licèu Felix Esclangon https://www.change.org/p/d%C3%B2na-najat-vallaud-belkacem-ministra-francesa-de-l-educacion-s%C3%A9nher-bernat-beignier-rector-de-le-maintien-et-d%C3%A9veloppement-des-cours-d-occitan?recruiter=17409894&utm_source=share_petition&utm_medium=facebook&utm_cam

Reclams 838 qu’ei sortit en version papèr (amantolada de blau, compaginada per Maria Javaloyès) e en version electronica http://www.reclams.org creatz-i lo vòste compte qu’ei plen de ressorças literàrias lo site com la revista. Ua revista qui a besonh d’abonats : 25 euros l’adesion e l’abonament a la revista qui en 2016 (120 ans arron la soa creacion) e torna trimesadera. Esitetz pas, datz la man a la revista mei vielha de literatura enqüèra viva !

Las musicas d’En ondas :
* Rodin Kaufmann http://www.ueimusica.com Uèi Ai Mamà
* Arild Andersen group Electra 7th Background
* Brian Eno / John Hopkind / Leo Abraham Small craft on a milk sea Late Anthropocene
* Arild Andersen group Electra Birth of the universe
 Sonaus de Joan Francés Tisnèr Crane airways deu disc Transpòrts Tisnèr S.A. e lo remix de Francés Dumeaux tà sortir de l’emission

En Ondas setm. 51 Frederic Handy

Per clavar aquesta annada de totas las quiraulas de non pas engolir e de desesperança per l’espectacle vitèc juntas, que vos perpausi d’encontrar a Frederic Handy. Ua tota petita hièstra dens lo confinar que’m permetó de seguir la visita en occitan au Musèu Joana de Labrit a Ortès.

Frederic Handy, cantador (Arraya), guide (deu Musèu Joana de Labrit e deu protestantisme d’Ortès…, actor [de la seria Oc Kay sus òctele : en tres sasons, los mots, las recèptas de cosina, los noms de lòc per la sason per viéner: consultanta Benedicta Boyrie-Fénié] a partir deu 23/12 https://www.octele.com/Kay_323.html, mediator culturau a l’Ostau bearnés e arderós benevòle generós a Présence).

Joan Bodon centenari : espepitar los suplements au Jornalièr Audenc (per s’i adonar [sic!] clicar lo ligam e que vederatz que crosquilha !). Abeurà’s a l’òbra, ua de las mei fantastica e accessibla de l’escritura occitana: la version originau de l’òbra qu’ei de trobar a l’IEO edicions.
Junhet : Sud-Ouest et monde musulman : histoires de rencontre. Dens ua edicions d’En Ondas en difusion per viéner (pendent las vacanças) que tornarèi dab Alem Surre-Garcia suus sons Orients d’Occitania (e que serà lo parat d’escotar Martina Jòia, ua de las interprètas de la conferéncia d’Alem, parièr dens aquesta emission). A la presenta que’vs voi senhalar l’excellent obratge de Crestian Coulon, professor emerit de l’Universitat de Bordèu on obrava a l’Institut d’Etudes Politiques, especialista de l’Africa negra e de l’Islam e autanplan de la cultura soa (qu’ei Medoquin). Un libe que pareish en çò de Cairn a Pau (on ei mercat esputzat d’aquesta passa) e d’on tornaram devisar dab gran plaser en la soa companhia quan ne sia l’escadença urosa. Òc un junhet de bon léger en aquestes temps de d’arregdiments identitaris e d’intoleràncias.

Eglògas 1567 Pèir de Garròs (1525-1530? – 1581) Ortès: Per Noste ; 2011. 158pp. Glossari. Classics gascons ; 11.
De Pèir de Garròs à l»abbé Fabre Trois siècles de poésie occitane per Paul Fabre. Montpelhièr: Presses Universitaires de la Méditerranée ; 2013.

Las musicas d’En Ondas
• Uèi Rodin Kaufmann Soleu d’argent Manténguer Riòta (Pèir de Garròs)
• Laüsa Entalh Bèth cèu de Pau (Darrichon)
• Joan Francés Tisnèr EBTè! Epistòli (Pèir de Garròs)
 Sonaus de Denis Fournier e Percussions Profile Le Mystère de la Pyramide

En Ondas setm. 48 Joan-Claudi Forêt Max Rouquette

Evenement : la sortida de cinc pèças desconeishudas deu public entau quau e son escriutas, per l’essenciau non publicadas e non jogadas de Max Roqueta (Argelièrs 1908 – Montpelhièr 2005).
Teatre : La Pastorala dels volurs, La podra d’embòrnia, Canta-Loba, La Ròsa bengalina, La Gruma e la Sau que pareish a la prima de 2020 en çò de Letras d’òc, editor qui inlassablament e harga ua òbra de las màgers per la lenga nosta. Consultar dab gran profièit : http://www.max-rouquette.org/cahiers.
Lo guide aqueste còp qu’ei Joan Claudi Forêt qui seguirí dinc au cap de la soa coneishença de la literatura occitana. Que’n signa l’abansdíser.

Teatre de Max Rouquette en çò Letras d’Òc dab Joan-Claudi Forêt

En citacion de fin de Joan Maria Petit, qui s’ei mort augan (3 d’aost de 2020), dens lo recuelh de poesia D’aquesta man del jorn = De ce côté du jour, Letras d’òc, 2008 un tèxte dedicat a Max Roqueta p. 147 (que publiquèn a Letras d’Òc lo son recuelh darrèr coneishut en 2010 Trèus).
Lo vielh aver de nostres camins caparruts
ven d’acabar la dralha de l’estiva
e çai demòri sol esperdut dins lo ser.
Max aviam revirat l’evangèli de Joan
e nòstra lenga se’n trobava nòva
a l’auçada de ton desir.
Ara dabans ton ataüc
vaquí que me traucan lo còr
los mots manèls que parlavan de Dieu.

Las musicas d’En Ondas
• Schubert La gojata e la mort | La jeune fille et la mort qui agradava au-delà a Max Rouquette. In Rasim de Luna extrèit de la Mort de Còstasolana Laurent Audemard e Jakes Aymonino, cantas Manufactures Verbales « Las paraulas son de lutz en camin, que sabon pas se quauqu’un las espèra » (véder video). Tanben un extrèit deu preludi au Vrèspe e en bonus, ua illustracion musicau e subliminau tirada d’aqueth disc Castèl d’Aumelàs.
• Quatuor Enesco Quatuor no. 14, d. 810, in d minor, op. posth._ Ii. andante con moto Death and the maiden | La gojata e la mort Quartterzatz n°12
 Sonaus de Denis Fournier e Percussions Profile Le Mystère de la Pyramide

En Ondas setm. 46 Michel Rodes

Michel Rodes dens un deus rendetz-vos regular qui avem en la soa companhia que parla d’abòrd de Jacques Ellul/Jacme Ellul.
Dens la dusau part qu’evòca la situacion actuau dab exemples de noste : crisi civilizacionau e environamentau.

Ua entervista cuelhuda en francés au telefòne lo 8 d’octobre de 2020.

© fòto D. Lekuona 15/10/2020 Bordèu

Lo documentari Exister, c’est résister | Existir qu’ei resistir de Pierre Oscar Lévy, realisator e Noël Mamère, produsit per Filmica production e France 3 Nouvelle-Aquitaine, qu’ei de mau trobar en replay. Mes qu’ei ua pèrla.

« Exister, c’est résister ». (…) Il importe avant tout de ne jamais se laisser aller à la sollicitation du milieu social. Cela veut dire que nous tentons de créer des points de refus et de contestation à l’égard de l’État. Non pas une opposition pour modifier tel ou tel élément du régime ou pour prendre telle décision mais, plus fondamentalement, pour faire apparaître des organismes, des corps, des associations, des ensembles à intérêts socio-politique, intellectuel, artistique, économique ou chrétien, totalement indépendants de l’État mais dans une situation de capacité de lui résister, refuser aussi bien ses pressions que ses contrôles ou ses dons, (…) capables de contester que la Nation devienne la valeur suprême.“ — Jacques Ellul, L’Illusion politique, 1965

La Technique ou l’Enjeu du siècle, tèxte de 1950, Economica, 2008, 3e éd. (1re éd. 1954 Armand Colin)
Le système technicien 1977, 2004 e 2012, Le Cherche Midi (prefàcia Jean-Luc Porquet)
Propagandes, Economica, 1ère éd. 1962

En los ans trenta deu sègle vint Jacques Ellul que portè dab d’autes l’exigent movement personalista gascon.

En complement suu front deus camins de tèrra e d’aiga contra los monstres de camionàs de hèr ! A Carressa. Comunicat de premsa.

Escotar d’autas emissions d’En Ondas dab
Michel Rodes : https://hadiu.eu/?s=rodes
Catí Soublès https://hadiu.eu/2016/05/23/en-ondas-setm-21-d-lekuona-cati-soubles-sepanso-bearn-esbangalada-sanitaria-a-lac/

Lo documentari Gaz de Lacq, le goût du soufre de Thibault Férié qu’èra disponible deu 5 de noveme e dinc au 13 de noveme sus France 3.

Las musicas d’En Ondas
Meredith Monk Line 1
Matèu Baudoin
Tom Waits Mule variation Eyeball Kid
Michael Bisio Travel Music Linvin’large
Tenarèze Aral Aqua Incognita + Interludio Humeur Acqueuse
 Sonaus de Denis Fournier e Percussions Profile Le Mystère de la Pyramide