En Ondas setm. 03 Sèrgi Javaloyès

L’entervista a la quau e’vs convidi qu’ei cuelhuda a l’estiu de 2022. Qu’evocam solide la soa actualitat País d’exilis en çò de las edicions Reclams. Despuish, qu’a publicat L’homme est un ours qui a mal tourné, roman-bilanç en francés en çò de las edicions In8 pareishut a l’abòr de 2022. En la presenta entervista que parlam sustot inspiracion e escritura pertocant l’òbra soa. Solide que profieitam l’encontre tà parlar deus autes libes pareishuts o per paréisher que sian en francés o en occitan.

© SJ

Que devisa Sèrgi Javaloyès de William Faulkner, Marguerite Yourcenar o Patrick Modiano e Eric Gonzalès, Max Rouquette, Itxaro Borda, Bernat Manciet e Joan-Ives Casanòva tà çò de l’escritura e de la critica literària. Tanben de subjèctes aus quaus e s’atèla com Bernadette Soubirous en poesia o un doble murtre a Pau suu cantèr de la sideracion deu monde.

Tà escotar d’autas emissions d’En Ondas, de Jòclong dab Sèrgi Javaloyès, seguir : https://hadiu.eu/?s=Javaloyès

Las musicas d’En Ondas
Denis Fournier, les fils du Vent deu disc le Mystère de la Pyramide
 Sonaus de Joan Francés Tisnèr Winter Surge inedit

En Ondas setm. 49 Adeline Yzac

En Ondas en companhia d’Adeline Yzac aquesta setmana e la per viéner.

Adeline Yzac, autora d’un quarantenat d’obratges en francés e occitan, qu’a mei d’un obratges qui pareishen en 2021 e 2022.

Dens la presenta d’En Ondas que ns’interessam d’abòrd – dens ua entervista captada au mes d’aost – a l’escritura poetica de Quò’s pas per res recuelh poeticpareishut en çò de las Edicions Reclams en seteme de 2022.

© Illustracion « Los desvariats » Patricia Stheeman

Adeline qu’ei deus qui segueishi en escritura despuish pausa. Despuish Enfanças d’en fàcia ça’m par. Òm pòt pas, ce’m sembla, acompanhar los creators shens apreciar lo lor tribalh, costeja’us de temps en quan e en lo men cas da’us la paraula regularament. Qu’ei En Ondas un bac a sable on e’s pòden essajar los e las escrivanas a exprimir au micro lo lor geste e a tornar sus çò qui’us a inspirat o hèit sudar, sus çò qui’us mav en escritura. En aqueste sens l’emission que tempta de normalizar modèstament ua situacion qui ne n’ei pas normau era. Be son paucs los mèdias on se pòden exprimir a de bonas sus çò que hèn e dens la lenga en la quau escriven.
Que la recebem tà Quò’s pas per res = Pas pour rien, Adeline Yzac 47p. cob. color, version bilingua dens ua arrrevirada de l’autora, colleccion Tintas ; 8, Edicions Reclams, 2022, 8 euros https://reclams.org. Lo site d’Adeline Yzac, que’s trabuca per aquiu : https://adelineyzac.wordpress.com e qu’ei sus Facebook parièr.

Que clavam l’emission suu babilhar, questions de vocabulari e la de la traduccion simulatèu.
Suus elements per France Culture : Dissabte 3 de deceme 8h sus l’autorota per juntar a Pau los companhs d’Endavant ! lo jornau de France Culture (perdon «Transe pulture»). Ua de las darrèras ràdios francesas qui escoti enqüèra… lhèu be serà la gota… Jornau escotader a l’adreça que’vs dau suu jornau (lo de 8 h), lo subjècte que’s tròba a 10’45’’ https://www.radiofrance.fr/franceculture/grille-programmes?date=03-12-2022

La setmana per viéner que devisaram dab l’autora de Fille perdue, l’impressionant roman pareishut a la Manufacture des Livres en mai de 2021. (Senhalem lo libe De quelle couleur sera le bébé ?, pareishut tanben en 2022.)

Que ns’amusèm dab Adeline, mercés un servici de visioconferéncia e un telefòne, a hargar un « teaser » per la sortida deu son recuelh. Per la mia part que i prenoi gran plaser sustot au véder deu resultat pas tan chètre com m’ac pensavi : per estar dab los mejans deu bòrd ce’m sembla que tien las soas promessas. Mercés Adeline !

Actuaument collectius que demandan a la cadena de television France 3 de har plaça a l’occitan.
Que i son monde qui vòlen que la literatura nosta deus Trobadors a Florian Vernet, Adeline Yzac, Danielle Julien o Joan-Luc Landi e sia ensenhada a l’escòla. 


Signem per : https://www.mesopinions.com/petition/art-culture/vraie-place-litteratures-langues-regionales-programmes/193595 Que horneishi que volem l’istòria e la lenga occitanas e sian ensenhadas suu territòri on ei parlada de la petita escòla a l’universitat ! E las autas tanben. Desvelhem nse ! Qu’ei dab la nosta moneda qu’organizan ensenhaments e mèdias en l’exagòne : qu’avem dret a enténer la lenga e a estar ensenhats en.

En Ondas setm. 41 Maëlle Dupon

Arpentaira deu monde : Berlin, Cork, Barcelona, Essaouira, Yunnan, Montreal… asimantada tostemps per Montpelhièr. Membra occitana deu PEN Internacionau per la defensa deus escrivans e la libertat d’expression. Escritura dirècta d’ua a qui non la chautan nada convencion o a priori, de realitat cruda, sincèra, complèxa que l’escritura escarralha.

La color lenta de la pluèja 2013 Jorn
Vènus a l’escorpion 2022 Edicions Reclams

Las musicas d’En Ondas
• Lhasa de Sela La Llorona El Pajaro
• Miles Davis A kind of blue So what + Blue in green
• Esquiç 2 Christian Vieussens
 Sonaus de Joan Francés Tisnèr Winter Surge inedit

Adeline Yzac

Ambassadora per la sason nava d’En Ondas parièr.
Que i seràn mantuas edicions d’En Ondas en la soa companhia per « Fille perdue » a la Manufacture des Livres e « Quò’s pas per res » a las Edicions Reclams.

En abans gost un mini entertien :

https://www.facebook.com/100075827608000/videos/598749465060135/ o si ètz retius au cara de boc https://youtu.be/WfpmJm8STUA

Ill. Patricia Stheeman.

Activatz la hauta definicion (HD).

En Ondas setm. 24 Tresià Pambrun

On son las hemnas ?
[en navèra difusion ua emission deu 14 d’octobre de 2020]
Ad entorn de Paraulas de hemnas Tòme 1 impulsat per Paulina Kamakine *, Reclams, 2020.
La poesia occitana contemporanèa en companhia de l’escrivana e artista gascona Tresià Pambrun : plasticiana, cantaira…, contaira, b’ròja coneishedora de la lenga e pedagòga.

© D. Lekuona que fotografia a Tresià Pambrun a la libreria de Lorda per la presentacion de Memòrias de Pèiras [ed. Camins].


Qu’ei au nombre de las 70 autoras de l’antologia bilingua e a bèth còp trilingua qui harà data, a sortir en dus tòmes a las edicions Reclams. L’abòr present que ved l’espelida deu tòme 1 qui arrecapta poesias 36 d’aqueras autoras de Gasconha, d’Auvernha, de Lengadòc, Lemosin, Provença e de las Valadas occitanas d’Italia. lo tòme 2… o 3 ce jòga la coordinatora, que’n publicarà probable de la Gàrdia Piemontesa en Calàbria [Italia] mercés au ponhastrèr de Paulina.
Paraulas deu còr e tanben deu crit o deu saunei, prestidas en ua tèrra de ligams occitans.
Lo parat d’evocar poètas que davantejan com Marcela Delpastre [1925-1998], figura emblematica, senon – au men compte – la màger escrivana occitana deu sègle vintau, òmis comprés. Las edicions Reclams qui publican Paraulas de hemna, que sorteishen de publicar tornar en 2020 – en coedicion dab Lo Congrès per la Lenga occitana – le Dictionnaire du Béarnais et du Gascon modernes dit de Simin Palay e autes obratges dits classics o de creacion aquesta fin d’annada : Vita vitanta tòme 1 de Miquèu de Camelat (aprestat per Joan Salles-Loustau) e Jamei aiga non cor a capsús de Benoît Larradet.
* en escota a la demanda l’emission d’En Ondas que l’ei consacrada.

Tresià PAMBRUN autora occitana de Gasconha, lavedanesa, bibliografia
Navèras, poèmas, publicats enas revistas literàrias : OC, Reclams, País Gascons, e « Occitans ! ».
1996 – « Cap de quista » – Premèr prèmi ens « Calams Biarnés » de Pau
1997 – « Telefòne », « Prix de gouverneurs 97 » edicion vila de Baiona en recuelh « La ville dans tous ses états », coll. Confluences
1998 – « Margalidas de neu » – En co-écriture avec Jean-Louis Lavit, premèr prèmi pròsa gascona en Bordèus
2000 – « Quatre contes de Noël et du premier de l’An » – commande de Radio France-Radio Bleue Pau Béarn.
Teatre 
1996 – En co-escritura dab Jan-Loís Lavit, « Baretjas » – comanda dera comuna de Barèges tath cinquantenari dera sua creacion.
1995- « Rampono » teatre tà mainats, premèr prèmi teatre en « Calams Biarnés », adaptada en videò e difusada per Lapilli-Films-Toulouse,
1999- « Arcolin » – ( includint canta e dança)
2009- « Palhassa » – teatre tà mainats
Roman 
2005- « Sho ! » Prèmi literàri « Las Talúries », Lheida,- Ed. « Solei d’Autan », Institut d’Estudis Lherdencs
Espectacle viu
Grope Pescalua :
1999- « Tistalh de bruma », comanda Conseil Général 64 festival « Cultures d’automne »
2000- « Vent Castanhèr », CD de cants e contes de Pescalua (T. PAMBRUN, B. CARITA) – devath la direccion artistica de Joan Francés Tisnèr
Literatura joenessa
Edicions Vistedit
2001- Colorinas (tèxte e illustracions Thérèse Pambrun)
2002- Lo Secret (illustracions Amandine Laprun), édicions occitanas, catalana, bretona, alsaciana, alemanda
2003- Hòu Dejà ! (illustracions Virginie Grosos)
2004- Las hèitas de Leà (illustracions Anne Peyrat-Doré)
2007- Graneta tèxte e illustracions Thérèse Pambrun
Editions CDDP Hautes-Pyrénées 
2009- Palhassa (àlbum en accompanhament dera pèça de teatre ) illustracion Marie Nigoul
Edicions CAP’òc 
2009- Passejada aus quate vents -illustracions Maïana Itoiz àlbum CD
Editions « Edite-moi »
2013- Lo Casau de Colau – illustracions T. Pambrun àlbum CD
2016- Gargas – 2016 – illustracions T. Pambrun (editat en fòrma de kamishibai)
Edicions Letras d’Oc
2019- los Òmis Petits album literatura joenessa/ conte d’inspiracion tradicionau, illustracions T. Pambrun
Lectura deu paisatge
Camins
2012 – Memòrias de Pèira àlbum trilingue francés, occitan e castelhan
Per l’ensenhament de l’occitan
« Alisadas », CRDP de Tolosa, « 7 contes entà parlar »
« Trepa-Mandrilha », CDRom cicle 1, CRDP de Bordèu
«  Viralenga », jòcs de lenga e de mots, CRDP de Bordèu

En Ondas setm. 13 Anne-Pierre Darrées, Ercules l’iniciat

Que devisam mitologia dab Anne-Pierre Darrées qui signa un libe preciós en çò de Reclams edicions : Ercules, l’iniciat, liberòt bilingüe d’un centenat de paginas, illustradas en negre e blanc de la cobèrta color per Margot Raillé. Mei precisament que seràn los dotze tribalhs d’Ercules qui, destecats dens l’obratge aqueste, amuishan la madurada d’un miei diu – e òc eths tanben qu’an de vàder grans ce sembla – Eraclès (en grèc ancian Ἡρακλῆς /Hēraklês, qui vòu díser « Glòria d’Erà»), deu son nom prumèr Alcide, hilh d’Alcmèna e de Zèus, l’un deus eròis mei laudats de la Grècia antica. Qu’a las aventuras en la mitologia grèca hens lo monde coneishut deus Dorians puish dens totas la mediterranèa, a partir de l’expansion de la Grècia grana, dincaus in•hèrns. Que son condats los sons esplèits tanlèu Homère. Eraclès qu’ei dit Ercule dens la mitologia romana, identificat qu’ei au Melkart fenician, a l’Ercle estrusque e au Kakasbos en Asia minora. L’Ercule deus Romans qu’ei per còps descriut com mensh violent que non pas lo son alter ego grèc eque coneish daubuas benalejas qui’s debana enla peninsula uei dita italiana. Dens aquesta emission Anne-Pierre Darrées que nse ditz perqué a causit de’n har un libe e shens que pr’amor qu’ei a l’arrasic de la legenda de la creacion deus Pirenèus

Anne-Pierre Darrées per evocar Ercules l’iniciat que pareish en çò de Reclams Edicions.

En çò de Reclams edicions, entaus joens, un essai d’Anne Pierre Darrées : Ercules l’iniciat [3]. Los dotze tribalhs d’Ercules aliàs Eracles que son esplèits cargats d’ensenhaments. Aventuras pleas de simbèus, viscudas peu hilh de Zèus e d’Alcmèna que permeten a l’eròi dejà miei-diu de vàder un uman, de véncer l’animalitat, los truvèrs, d’alargar la consciéncia com ns’ac a partatjat Anne-Pierre Darrées. Libe de formacion se n’ei puish a que la natura d’Ercules qu’ei de dar la man aus umans com aus dius. Seguim las benalèjas extraordinàrias de l’eròi mei popular de la mitologia grèca e romana. Bilingüe occitan-francés 104p. 10 €
[3] Ercules l’iniciat. Ercules lo miei diu e Pirena la divessa, a l’origina deu Pirenèus dit per l’autora https://www.reclams.org/fr/liste-des-produits/produit/138-ercules-l-iniciat/highlight-WyJlcmN1bGVzIl0=

Las musicas d’En Ondas
• Music of the ancient world Grècia antica Dáktilos améra
• Björk Biophyllia Cosmogony
• Perlinpinpin fòlc Tenarèze E la musica passa la boca
• Music of the ancient world Grècia antica Eros
• Rosina e Martina de Pèira Chants occitans Arièja
• Transpòrts Tisnèr S.A. Amontanhas 2 arremesclada Baisha viste de la montanha shiulat
 Sonaus de Joan Francés Tisnèr Winter Surge inedit

En Ondas setm. 49 Revistaira e de Nautats neurida !

Revistaira e de Nautats neurida !

Revistas occitanas (6) peu miei de mei deu cinquantenat recensadas quauques ans i a en un site de la DGLFLF.
• Frederic Fijac Setòris Setoises 80p 10 € L’aucèu libre – 880, chemin de la gare – 30250 Salinelles lauceulibre@gmail.com o Frederic Fijac – 625 La Permenada – 47300 Biàs frederic.fijac@orange.fr
• Alan Roch Tot a l’encòp a partir de las cronicas d’Alan Roch per La Semaine du Minervois [autor tanben deu Jornalièr audenc e suplements Catarineta e la Sinsòla (Shishangla)], per sortir en decembe, lo libe ; 204 p. ; Vendémias, n° 84 ; 13 € (+ 3 € de mandadís) IEO-Aude BP 51042 11860 Carcassona Cedex.ostal.sirventes@wanadoo.fr ; ieo11@ieo-oc.org 04 68 25 19 78 occitan-aude.over-blog.com
• Lo documentari Marc Khanne Occitan, Gardarem la lenga https://viaoccitanie.tv/occitan-gardarem-la-lenga/
Parlam gascon 1113 J.-J. Fenié in Sud Ouest Landes.
• Lo site Bernat Manciet classa e grafic, Manciet qu’èra un estilist grafic e aqueste site que’u hè aumenatge : https://bernardmanciet.fr
• Avís : auhèrta occitana en VOD video a la demanda sus ocvod.fr contact@contam.fr (a partir deu 7 de deceme).
• Soscripcion Passa aquí Tatu trio Breugnot – Guidat – Mooken.

mercés plan peus vòstes comentaris e correcions autanplan deu .pdf
« Essai de compilacion deu cinquantenat de revistas recensadas en 2014 » : https://hadiu.files.wordpress.com/2020/11/essai_lista_revistas.pdf

Las musicas d’En Ondas :
(emission hargada per part en escotar Podwireless de Ian Anderson de deceme : https://www.mixcloud.com/frootsradio/podwireless-220-december-2020/ e las good vibrations de Cocanha e Vox Bigerri
• Cocanha Puput Au son deu vriulon
• Maurèsca fracàs Dub Contèsta Sèta
• Vox Bigerri Vias deths aires En Grenada i a nau pins
D’aigas E Rocas Polyphonies d’Europe Du Sud Issa la lerza
• Extrèit Còpa talha talhuca de Bernat Manciet Sonets de Manufactures verbales
 Sonaus de Denis Fournier e Percussions Profile Le Mystère de la Pyramide

En Ondas setm. 43 Tresià Pambrun

On son las hemnas ?
Ad entorn de Paraulas de hemnas Tòme 1 aprestat per Paulina Kamakine *, Reclams, 2020.
La poesia occitana contemporanèa de votz de hemna en companhia de l’escrivana e artista gascona Tresià Pambrun : plasticiana, cantaira…, contaira, b’ròja coneishedora de la lenga e pedagòga.
Qu’ei au nombre de las 70 autoras de l’antologia bilingua e a bèth còp trilingua qui harà data, a sortir en dus tòmes a las edicions Reclams. L’abòr present que ved l’espelida deu tòme 1 qui arrecapta poesias 36 d’aqueras autoras de Gasconha, d’Auvernha, de Lengadòc, Lemosin, Provença e de las Valadas occitanas d’Italia. lo tòme 2… o 3 ce jòga la coordinatora, que’n publicarà probable de la Gàrdia Piemontesa en Calàbria [Italia] mercés au ponhastrèr de Paulina.
Paraulas deu còr e tanben deu crit o deu saunei, prestidas en ua tèrra de ligams occitans.
Lo parat d’evocar poètas que davantejan com Marcela Delpastre [1925-1998], figura emblematica, senon – au men compte – la màger escrivana occitana deu sègle vintau, òmis comprés. Las edicions Reclams qui publican Paraulas de hemna, que sorteishen de publicar tornar en 2020 – en coedicion dab Lo Congrès per la Lenga occitana – le Dictionnaire du Béarnais et du Gascon modernes dit de Simin Palay e autes obratges dits classics o de creacion aquesta fin d’annada : Vita vitanta tòme 1 de Miquèu de Camelat (aprestat per Joan Salles-Loustau) e Jamei aiga non cor a capsús de Benoît Larradet.
* en escota a la demanda l’emission d’En Ondas que l’ei consacrada.

fòto © D. Lekuona Blòg de Tresià Pambrun e Joan Loís Lavit https://tintas.home.blog/

Tresià PAMBRUN autora occitana de Gasconha, lavedanesa, bibliografia
Navèras, poèmas, publicats enas revistas literàrias : OC, Reclams, País Gascons, e « Occitans ! ».
1996 – « Cap de quista » – Premèr prèmi ens « Calams Biarnés » de Pau
1997 – « Telefòne », « Prix de gouverneurs 97 » edicion vila de Baiona en recuelh « La ville dans tous ses états », coll. Confluences
1998 – « Margalidas de neu » – En co-écriture avec Jean-Louis Lavit, premèr prèmi pròsa gascona en Bordèus
2000 – « Quatre contes de Noël et du premier de l’An » – commande de Radio France-Radio Bleue Pau Béarn.
Teatre 
1996 – En co-escritura dab Jan-Loís Lavit, « Baretjas » – comanda dera comuna de Barèges tath cinquantenari dera sua creacion.
1995- « Rampono » teatre tà mainats, premèr prèmi teatre en « Calams Biarnés », adaptada en videò e difusada per Lapilli-Films-Toulouse,
1999- « Arcolin » – ( includint canta e dança)
2009- « Palhassa » – teatre tà mainats
Roman 
2005- « Sho ! » Prèmi literàri « Las Talúries », Lheida,- Ed. « Solei d’Autan », Institut d’Estudis Lherdencs
Espectacle viu
Grope Pescalua :
1999- « Tistalh de bruma », comanda Conseil Général 64 festival « Cultures d’automne »
2000- « Vent Castanhèr », CD de cants e contes de Pescalua (T. PAMBRUN, B. CARITA) – devath la direccion artistica de Joan Francés Tisnèr
Literatura joenessa
Edicions Vistedit
2001- Colorinas (tèxte e illustracions Thérèse Pambrun)
2002- Lo Secret (illustracions Amandine Laprun), édicions occitanas, catalana, bretona, alsaciana, alemanda
2003- Hòu Dejà ! (illustracions Virginie Grosos)
2004- Las hèitas de Leà (illustracions Anne Peyrat-Doré)
2007- Graneta tèxte e illustracions Thérèse Pambrun
Editions CDDP Hautes-Pyrénées 
2009- Palhassa (àlbum en accompanhament dera pèça de teatre ) illustracion Marie Nigoul
Edicions CAP’òc 
2009- Passejada aus quate vents -illustracions Maïana Itoiz àlbum CD
Editions « Edite-moi »
2013- Lo Casau de Colau – illustracions T. Pambrun àlbum CD
2016- Gargas – 2016 – illustracions T. Pambrun (editat en fòrma de kamishibai)
Edicions Letras d’Oc
2019- los Òmis Petits album literatura joenessa/ conte d’inspiracion tradicionau, illustracions T. Pambrun
Lectura deu paisatge
Camins
2012 – Memòrias de Pèira àlbum trilingue francés, occitan e castelhan
Per l’ensenhament de l’occitan
« Alisadas », CRDP de Tolosa, « 7 contes entà parlar »
« Trepa-Mandrilha », CDRom cicle 1, CRDP de Bordèu
«  Viralenga », jòcs de lenga e de mots, CRDP de Bordèu