En Ondas setm. 45 Joan Loís Lavit 1/2

Las edicions Letras d’òc qu’an editat a la prima de 2024, dus libes … o tres entaus mainats dont l’esmiraglant Badic badòc de Terèsa Pambrun a la colleccion deu lop aventurós, lo non mensh interessant Capitani Campani de Maria Roanet (coll. Espaci lengadocian) e Las tres auquetas per Jan Dalharí (lo quite editor que m’a assegurat tornar de la prononciacion deu nom de l’adaptator au gascon d’aqueths contes tradicionau) – tres obratges de Letras d’Òc au nombre deus qui concorren entaus prèmi literari Calandreta 2024-2025 dab hèra d’autes que sian de Per noste dab ua revirada d’Isabèu Carrièr per Clàudia Labandès La caisholeta d’Anatòli o de Reclams dab L’ors e las sasons d’Eva Cassanhet de Berdolet… per exemple.

Qu’aprofieitam tanben de l’edicion aquera tà har ua adiada sus l’actualitat de Letras d’Òc

Las musicas d’En Ondas
• Serge Pey Nous sommes cernés par les cibles Chanson pour un indien mort
• Bruno Bonhoure La Camera della Lacrime La Mòrta
• Xarnege Ixo Sho Simon Guilhaumin Aireteras. Primak
• La Talvera la votz de Celina Ricard Una prada a dalhar
 Sonaus de Joan Francés Tisnèr Winter Surge inedit

En Ondas setm. 44 Matiu Baylocq, aulhèr a l’Aubisca

 

 

Navèth montatge d’un reportatge sonòr cuelhut lo 28 d’aost de 2011. Lo montatge fotografic que’s trobava sus BaRuLa : http://barula.de/laubisca-en-estiu/ mes ce sembla que non sia pas mei en linha…, lavetz qu’ei adara per aquiu : https://youtu.be/_0KA9sKJ_Nk
© Domenja Lekuona

Qu’èm – dab Joan Francés Tisnèr qui ei l’entervistaire – suus traç de Matiu Bailòc, aulhèr a l’Aubisca, com mia lo tropèth : 250 caps d’aulhas en pròpi e 300 de guarda. La montanha, lo mairam, l’aiga, lo vent, los ausèths, los cans e las bèstias deu petit ordi, e la balada commentada perpausada per Joan Francés pr’amor lavetz que tribalha sus l’espectacle Amontanhada, que son l’encastre d’aqueste moment suspenut au quau e podetz participar los uelhs miei clucats o obèrts com un temps hòra temps, ua permanéncia planvienguda. Bona escota.

Musica Brian Eno

Sonaus de Denis Fournier e Percussions Profile Le Mystère de la Pyramide

En Ondas setm. 43 Aurélia Lassaque

En difusion navèra. Envitada unica, encontrada a Pau Fête le Livre en noveme de 2011 Aurélia Lassaque.
https://www.terreaciel.net/Aurelia-Lassaque
https://www.etonnants-voyageurs.com/spip.php?article21892

© Raphaël Lucas

Autas personas : Robert Lobet (França) http://www.marche-poesie.com/robert-lobet/,
Julie Baugnet (Estats-Units) http://juliebaugnet.blogspot.com/ , o https://jabaugnet.wixsite.com/books
Adriana Civitarese (Italia) http://terpress.blogspot.com/2010/01/adriana-civitarese-la-pittura-fa.html#links

…

Las musicas d’En Ondas
• Ariondela Dona bianca La tabachin’
• Björk Post Hyper ballad
• Elena Ledda Amargura In S’Ora
• Dominique Pifarely / Louis Sclavis and C° Acoustic quartet Beata
• Laurie Anderson Bright red Speak my language
• Laurie Anderson Bright red Night in Baghdad
• Erik Truffaz Saloua Dubophone
• Laurie Anderson Bright red Love among the sailors
 Sonaus de Denis Fournier e Percussions Profile Le Mystère de la Pyramide


En Ondas setm. 42 Isaure Gratacòs, estelas codivas

© DL Isaure Gratacos a la Hèsta Gascona de Banhèras de Luishon aost de 2024

Sus Marcèla Delpastre en video e en ràdio :
• Bas les masques 1995 M. Dumas https://fb.watch/vaohP6jQ0u/ e tanben las emissions dab Bernard Pivot. Recercar au près de l’I.N.A.
• sustot Devers Germont 2024, sus Oc Tele dinc au 30 de deceme de 2024 : https://www.octele.com/Devers-germont_fiche_4652.html, realizator Renaud Fely.
Enfin d’escotar mei a Miquèla Stenta dens En Ondas : – https://hadiu.eu/2024/06/10/en-ondas-setm-24-miquela-stenta-1-2/ & – https://hadiu.eu/2024/06/17/en-ondas-setm-25-miquela-stenta-2-2/
de consultar :
Mitologia pirenenca https://oc.wikipedia.org/wiki/Mitologia_pirenenca (en francés e castelhan parièr).
Hadas : https://fr.wikipedia.org/wiki/Hadas_(folklore)
Isaure Gratacos, Femmes Pyrénéennes, un statut social exceptionnel en Europe, Toulouse, Éditions Privat,  « Pages Grand Sud », 255  (ISBN 2-7089-5817-8).

La problematica de subervita de las ràdios : la miaça de supression deu tèrç de las ajudas FSER – lo subvencionament estatau obtiengut après 1981 entà las ràdios, apeat sus las honts publicitàrias, decorrelat despuish pausa… https://www.telerama.fr/radio/budget-2025-un-coup-de-massue-pour-les-radios-associatives-qui-perdent-un-tiers-de-leurs-aides-7022528.php e comunicat SNRL CNRA Les locales.

Las musicas d’En Ondas
• Meredith Monk Line 1
• Terje Rypdal If Mountains could sing
• Le Travail Casablanca Fes Meknès Agurai poètas berbèrs improvizators Haïdous e La Manufeacture verbale
• Elegias vengudas de negre e de mar (Joan-Ives Casanòva) per Joan Francés Tisnèr e Jakes Aymonino capítol Femna de Lutz en camin [inedit].
 Sonaus de Joan Francés Tisnèr Winter Surge inedit

En Ondas setm. 41 Isaure Gratacos

© Fòto DL

Isaura Gratacòs qu’a panat l’alet a l’auditòri numerós viengut au teatre a l’italiana de Banhèras de Luishon. Que’s passava dens aurs e ondradas, lo velós emporprat drin fanit deus siètis – en l’encastre de la Hèsta gascona organizada per Era Pastorala. B’èra ua sala conhida e atentiu. Solide pr’amor que n’anavam apréner sus nosautes medishes : los Vascons.
E la hemnòta sus l’empont a dar tot çò qui podèva entà neurir lo monde !
Isaura Gratacòs que devisa au noste micro. Solide pas lo centau de tot çò qui a podut dar aqueth 17 d’aost de 2024 au matin. Totun que nse permet, mercés l’entermiei de Bernat Arrós qui facilitè l’encontre, de miélher compréner lo sens deu son tribalh e la valor qui representa.

De consultar : https://fr.wikipedia.org/wiki/Syst%C3%A8me_familial_pyr%C3%A9n%C3%A9en
Lo sistèma a Ostau pirenenc : « l’ostau qu’ei ua persona morau, detentora d’un maine, compausat a l’encòp per bens materiaus e immateriaus e qui’s perpetua per la transmission deu son nom, de la soa fortuna e deus sons títols en linha reau o fictiva » Claude Lévy-Straus.
De léger :
* Isaure Gratacos : Femmes pyrénéennes Un statut social exceptionnel en Europe, Éd Privat, 2003
* Jacques Allières, Les Basques, Paris, Presses universitaires de France, coll. « Que sais-je ? », mars 2003 (1re éd. 1997), 127 p.
* Xavier Ravier, Le récit mythologique en Haute-Bigorre, Aix en Provence, Edisud / Éditions du CNRS, 1986, p. 148.

Seguida e fin au numèro seguent d’En Ondas. A lèu !

Las musicas d’En Ondas
• Otxo Kokinak Jamei
• Gianmaria Testa Dentro la tasca
• Brian Eno More music for film Empty landscape
• Talabrene Terraine Nòu le Chant de Syrinx
• Martina [de Pèire] Cançons de hemnas Escotatz
• Joni Mitchell The beginning of survival The Beat Of Black Wings e Passion Play
 Sonaus de Joan Francés Tisnèr Winter Surge inedit

En Ondas setm. 40 Bernat Arrós La Hèsta gascona

Rentrada d’En Ondas [fòto DL La Hèsta gascona] :

Prumèr quauques anóncias de hèstas en viu de frequentar e sostiéner ! Que ve´n saberatz plan.
Que’vs tòqui d’abòrd en dus mots de Lengas n° 95 ‘D´ua periferia l’auta’ de l’Universitat Pau Valèri : https://journals.openedition.org/lengas/7833 [tot en accès libre !]
Los comelodians 5/10/2024 a Saut de Navalhas : http://www.loscomelodians.fr/ [Lo medecin de Peiralada e Lo Gelós e lo filosòfe]
La Hèsta de las broishas Tiss’liens64 a Morlaàs : http://www.tissliens64.com/
Lo gran Truc a Soston : https://www.ecolenidau.fr/actions-culturelles/ Gran chap – Repas Alizée : 06 49 07 70 30 Ecole Nidau 532, rte de Montjean, 40140, Soustons. Un pos d’ajuda ? : contact@ecolenidau.fr

En dusau part d’En Ondas que juntam a Bernat Arrós de la lenga tant escricada e beròja tà parlar de la soa conferéncia e deu Hestau gascon de Banhèras de Luishon de la mitat d’aost d’augan. https://lahesta.com/


Las musicas d’En Ondas
• Claudi Marti Monta Vida Çò melhor de Marti
• Didier Tousis La Lenga aus pòts
• Nadau tà Baptista Nadau
• Eths mots perduts Pescalua Vent Castanhèr Tresià Pambrum dab la participacion de Jean De Lapersonne dens un adobament perpausat per Joan Francés Tisnèr « Un conte d’un pòble eishaurelhat per vent de desoblit »
 Sonaus de Joan Francés Tisnèr Winter Surge inedit

Las 39 candeletas d’En Ondas (octobre de 2023 – junh de 2024)

En Ondas setm. 26 J.-I. Casanòva « Le Roman en langue d’oc 1840-1930 »

Joan-Ives Casanòva, Marselha 1957.
Escrivan en occitan, francés e professor onorari de las universitats : especialista de Mistral, Apollinaire, Stendhal, Proust o Celine…
Que harga de longa ua òbra singulara, estiglanta autant com estacanta.
Qu’ei l’autor de mei d’un trentenat d’obratges de poesia, devís, d’estudis literàrias, màgerment en occitan.
La publicacion a laquau ns’interessam qu’ei ua soma que’s titòla « Roman en langue d’oc 1840-1930 émergence et expansion », pareishuda en 2024 en çò d’Aqua Aura, 1100 pp. cob. ill. Vivent Astruc fac simile d’un manescriut de Joseph Bourrely – artista de la lenga (foto e coll part Pau Fabre). L’estudi que pòrta sus un cinquantenat de romans. E que perpausa tanben ua temptativa de comparèr dab lo roman breton, catalan o còrse… la Còrsa on a estacas.
Acompanhat d’ua impressionanta bibliografia e clavat per un indèx qui ne n’ei pas mensh.

Las musicas d’En Ondas
• Max Roqueta Manufacture verbale Laurent Audemard Rasims de Luna Tirat deu Maucòr de l’unicòrn Romance
• Jan-Maria Carlòtti Dire Robèrt Lafont Ròse Ròse roiga-tèrra
• Deodat de Severac Jean-Noël Barbier œuvres pour piano Le retour des muletiers
• Gaël Hemery Henry Maquet and co La bèstia que manjava lo monde La Sanha d’Auvers
• Manufactures verbales Bernat Manciet Sonets Budèth
• Auròst Esquiç dedicat a Manciet Crestian Vieussens
• Pastres pastresses Micolau Saboly s. XVIIIau
• Patric Valhant Renat Sete Danièla Franzin La bèla naissença Pastres dei Montanhas
 Sonaus de Joan Francés Tisnèr Winter Surge inedit